امروز : 24 مرداد 1397

رعد مرگ بر پیشانی یک ملت؛ به مناسبت سالروز نخستین حمله شیمیایی عراق به ایران

23 دی ماه سال 1359 شمسی مصادف با 13 ژانویه 1981 میلادی در هنگامه سکوت و بی توجهی نهادهای بین المللی و حافظ صلح و همچنین به پشتوانه برخی کشورهای به ظاهر مدافع حقوق بشر، دولت وقت عراق دست به حمله شیمیایی علیه ایران زد و سازمان ملل متحد این تاریخ را به عنوان نخستین حمله شیمیایی در نبرد تحمیلی عراق علیه ایران ثبت نمود.
رعد مرگ بر پیشانی یک ملت؛ به مناسبت سالروز نخستین حمله شیمیایی عراق به ایران

به گزارش سایت گزارشگر، 23 دی ماه سال 1359 شمسی مصادف با 13 ژانویه 1981 میلادی در هنگامه سکوت و بی توجهی نهادهای بین المللی و حافظ صلح و همچنین به پشتوانه برخی کشورهای به ظاهر مدافع حقوق بشر، دولت وقت عراق دست به حمله شیمیایی علیه ایران زد و سازمان ملل متحد این تاریخ را به عنوان نخستین حمله شیمیایی در نبرد تحمیلی عراق علیه ایران ثبت نمود.

این حمله شیمیایی در منطقه ای بین هلاله و نی خزر واقع در 50 کیلومتری غرب ایلام صورت پذیرفت و در آن از گازهای مختل کننده اعصاب استفاده شد. در سال های بعد نیز روند حملات شیمیایی عراق علیه ایران متوقف نشد و علی رغم نظارت نهادهای بین المللی همچنان ادامه یافت.

با گسترده شدن این حملات و کاربرد سلاح شیمیایی در سطح وسیع دولت ایران در مکاتبات متعددی موضوع را به دبیر کل سازمان ملل متحد انتقال داد و از وی تقاضای رسیدگی نمود. دبیر کل نیز با ارجاع مسئله به شورای امنیت تقاضای ارسال گروه کارشناس جهت بررسی را از شورا درخواست نمود. علی رغم حضور گروه کارشناسی و تایید حملات شیمیایی و ارجاع آن به شورای امنیت، این شورا اقدام موثری برای مقابله با حملات شیمیایی عراق صورت نداد و صرفاً به تصویب چند قطعنامه توصیه ای اکتفا نمود، همین امر منجر به تجری دولت عراق در ادامه حملات شیمیایی شد. شدت و گستردگی حملات شیمیایی صورت گرفته از سوی عراق به حدی بود که همچنان نسل های متوالی ایرانیان ساکن در مرزهای غربی با تبعات آن دست و پنجه نرم می کنند.

مسئله دیگر آن بود که شورای امنیت حتی در قطعنامه های توصیه ای (موسوم به قطعنامه های ذیل فصل ششم منشور ملل متحد) خود نامی از کشور بکاربرنده سلاح شیمایی نبرد و موضوع را به کل موضوع جنگ مرتبط دانست، به دیگر سخن شورای امنیت ضمن دعوت طرفین مخاصمه به متوقف ساختن اقدامات خود و ایجاد صلح و ثبات در منطقه، طرفین را بر پایان دادن به حملات شیمیایی تشویق نمود!. این در حالی بود که حملات شیمیایی عراق علیه ایران کاملاً محرز بود و در طرف دیگر، ایران از چنین سلاحی برای مقابله استفاده ننموده بود.

اقدامات فوق سبب شد تا عراق بی محابا به حملات گسترده شیمیایی خود ادامه دهد و جان و سلامت هزاران هزار ایرانی بی گناه اعم از نظامی و غیرنظامی را به مخاطره اندازد.

علی رغم این امر، اولین قرارداد بین المللی خلع سلاح در دومین کنفرانس صلح لاهه در سال 1907 به نتیجه رسید و در این کنوانسیون استفاده از سلاح های شیمیایی ممنوع اعلام شد. در سال 1946 اساسنامه دادگاه نورنبرگ نیز در محاکمه جنایتکاران جنگی آلمان رسماً در ماده 16 ممنوعیت استفاده از سلاح های شیمیایی را مطرح کرد. البته باید اذعان نمود که ممنوعیت کاربرد سلاح های شیمیایی نه تنها ماهیتی معاهداتی دارد بلکه الزام آن جنبه عرفی یافته و دیگر کشوری نمی تواند با ادعای عدم عضویت در کنوانسیون منع گسترش سلاح های شیمیایی و خلع سلاح، از تعهدات بین المللی خود شانه خالی کند.

بی توجهی شورای امنیت سازمان ملل متحد به حمله شیمیایی عراق، عدم نام بردن از کشور ناقض حقوق بین الملل، حقوق بشر و حقوق بشر دوستانه، بسنده نمودن به قطعنامه های ارشادی و توصیه ای و عدم اقدام بر مبنای فصل هفتم منشور ملل متحد (برخورد سخت با خاطی) سبب به بار آمدن خسارات فراوان جسمی، روانی و ... برای دولت و ملت ایران شد. این شورا بدون در نظر گرفتن مسئولیت بین المللی دولت عراق در نقض مفاد متعددی از حقوق بین الملل از جمله کنوانسیون منع گسترش سلاح های شیمیایی و خلع سلاح، اساسنامه دادگاه نورنبرگ و مقررات لاهه 1907 تنها به ارائه ارشاد و توصیه به خاتمه جنگ ان هم به طرفین مخاصمه اکتفا نمود.

این اهمال و بی توجهی چه از روی غرض ورزی صورت گرفته باشد و چه نشان از ساختار معیوب سازمان ملل متحد و شورای امنیت داشته باشد، بی تردید حقوق ملت ایران را استیفا و احیاء نخواهد نمود و باید مدعی بود که سکوت، کوتاهی و بی توجهی این نهادها به حقوق بر حق ملت ایران تاوانی ابدی خواهد داشت.

گروه مطالعات حقوق بین الملل گزارشگر

نظرات

chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

آخرین اخبار