امروز : 30 شهريور 1397

حمایت از کودکان بی سرپرست در جمهوری اسلامی ایران

سه شنبه 18 شهريور 08:45
در عرف عام کودک بی سرپرست به کودکی اطلاق می شود که از وجود والدین خود به دلایلی نظیر فوت، جدایی و ... محروم است. این کودکان به جهت عدم بهره مندی از کانون خانوادگی در مقابل انواع نابسامانی های شخصیتی، روانی و اجتماعی آسیب پذیرترند، به همین جهت باید تحت حمایت های ویژه ای قرار گیرند.
حمایت از کودکان بی سرپرست در جمهوری اسلامی ایران
به گزارش سایت گزارشگر، جمهوری اسلامی ایران از جمله کشورهای پیشرویی است که بر اساس سنت الهی اکرام ایتام در سند استراتژیک قانون اساسی به این امر توجه نموده و سازمانی اختصاصی برای حمایت از کودکان بی سرپرست تاسیس کرده است.
اصل 21 قانون اساسی در بند دوم مقرر می دارد: «دولت موظف است حقوق زن را در تمام جهات با رعایت موازین اسلامی تضمین نماید و امور زیر را انجام دهد: ... حمایت از کودکان بی سرپرست». اصل 29 نیز در ادامه می افزاید: «برخورداری از تأمین اجتماعی از نظر بازنشستگی، بیکاری، پیری، از کارافتادگی، بی سرپرستی، در راه ماندگی، حوادث و سوانح و نیاز به خدمات بهداشتی و درمانی و مراقبت های پزشکی به صورت بیمه و غیره حقی است همگانی. دولت مکلّف است طبق قوانین از محل درآمدهای عمومی و درآمدهای حاصل از مشارکت مردم، خدمات و حمایت های مالی فوق را برای یک یک افراد کشور تأمین کند».
در کنار اصول قانون اساسی به تازگی قانونی با عنوان قانون «حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بد سرپرست» که در تاریخ 31 شهریور 1392 به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید در مورخ 21 مهر ماه 1392 جهت اجراء به قوه مجریه ابلاغ گردید.
ماده 1 این قانون اعطای سرپرستی کودکان و نوجوانان فاقد سرپرست را به اذن مقام معظم رهبری و مطابقت با قانون منوط نموده و ماده 2 آن کلیه امور مربوط به ایشان را به سازمان بهزیستی کل کشور محول کرده است.
شرایط پذیرش فرزند از میان کودکان بی سرپرست در مواد 3 الی 8 این قانون ذکر شده است. این قانون با 37 ماده، سایر قوانین پیشین از جمله قانون تامین زنان و کودکان بی سرپرست مصوب 1371 و قانون حمایت از کودکان بی سرپرست مصوب 1353 را نسخ نموده است.
بنابر اصول سوم، بیست و یکم و بیست و نهم قانون اساسی، سازمان بهزیستی کل کشور به موجب لایحه قانونی مورخ 24 تیر 1359 تاسیس گردید. این سازمان از مهم ترین نهادهای حمایتی دولتی است که از طریق بودجه عمومی به افراد معلول و محروم جامعه کمک می ‌نماید. پس از پیروزی انقلاب، سازمان بهزیستی کشور از ادغام سازمان‌های خیریه و حمایتی که در این بخش فعالیت می‌ کردند، آغاز به کار کرد.
در تیرماه سال 1390 بر اساس قانون ادغام سه وزارتخانه تعاون، کار و رفاه و تأمین اجتماعی، سازمان بهزیستی کشور به زیر مجموعه وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، ملحق شد.
این سازمان تاکنون 393 خانه کودک و نوجوان برای خدمات تربیتی، مراقبتی، بهداشتی و رفاهی به شکل دولتی، خیریه و هیات امنایی برای کودکان بی سرپرست در سطح کشور تاسیس نموده و 10 خانه تربیتی خاص کودکان بی سرپرست با مشکلات عاطفی- رفتاری را احداث کرده است.
به علاوه 276 موسسه خیریه نگهداری و حمایت از کودکان بی سرپرست وابسته به سازمان ثبت شده است، همچنین تعداد 226 موسسه هیات امنایی نگهداری و حمایت ازکودکان بی سرپرست و فاقد سرپرست موثر و با صلاحیت، تحت نظر این سازمان مشغول به کارند.
این سازمان طرح های مختلفی برای حمایت از کودکان بی سرپرست تحت پوشش خود دارد از جمله، طرح سرپرست داوطلب، طرح شبه خانواده و ... .
دستورالعمل تخصصی مراقبت و پرورش کودکان تحت سرپرستی سازمان بهزیستی نیز مشتمل بر موادی است که نحوه حمایت و تحت پوشش قرار دادن کودکان بی سرپرست در این سازمان را معین می نماید.
مدیر کل امور کودک و نوجوان سازمان بهزیستی کشور در سال 93 اعلام نمود که یکهزار و صد کودک بی سرپرست در سال 92 به فرزندخواندگی سپرده شده اند. وی در ادامه تصریح نمود که قانون حمایت از کودکان بی سرپرست و بدسرپرست زمینه مناسبی برای فرزندخواندگی این کودکان فراهم آورده، چرا که بسیاری از کودکان بدسرپرست و بی سرپرست در گذشته برای فرزند خوانده شدن باید سه سال منتظر مراجعه اقوام و یا والدینشان به مراکز بهزیستی می ماندند؛ اما با این قانون جدید نیازی به انتظار نیست و می توان کودکان بی سرپرست را به خانواده ها سپرد.
علاوه بر سازمان بهزیستی، کمیته امداد امام خمینی نیز در امر حمایت از ایتام و کودکان بی سرپرست مشغول به فعالیت است. این سازمان توانسته است ایتام سراسر کشور را در قالب طرح هایی نظیر «اکرام» تحت حمایت خود قرار دهد. بنا بر اعلام معاون حمایت و سلامت کمیته امداد در مورخ 16 شهریور 1393، کل درآمد اکرام نسبت به دوره مشابه سال قبل 35 درصد رشد داشته و متوسط سرانه ماهانه دریافتی ایتام به یک میلیون ریال یعنی حدود دو برابر مستمری یک نفره رسیده است. وی همچنین اعلام نمود بیش از 46 درصد از حامیان اکرام، کارمندان دولت، حدود 10 درصد از آنان کارمندان بخش خصوصی و بیش از 10 درصد از اصناف و مابقی از سایر گروه ها هستند که 54 درصد حامیان کمتر از 35 سال سن دارند.
وی در ارتباط با وضعیت ایتام تحت حمایت این نهاد، خاطر نشان کرد: 228 هزار نفر یتیم از حمایت های این نهاد بهره مند هستند که بیش از 46 درصد آنان پسر و 54 درصد از آنان دختر و از این تعداد 146 هزار نفر دانش آموز و 15 هزار نفر دانشجو هستند.
معاون حمایت و سلامت این نهاد یادآور شد: «گسترش طرح اکرام و ارتقاء کمی و کیفی شبکه حامیان طرح اکرام از برنامه‌ های در دست اقدام این حوزه در راستای خدمت شایسته به نیازمندان است».
به نظر می رسد در طی سالیان اخیر وضعیت رسیدگی به ایتام و کودکان بی سرپرست و بد سرپرست در کشور روند رور به رشدی را سپری نموده و اگرچه اقدامات صورت گرفته ارزشمند و مثبت قلمداد می شود اما ضعف ها و کاستی های موجود نیز نیازمند حرکت جمعی ملت و تلاش مضاعف دستگاه های اجرایی است.
نیلوفر مقدمی
 

نظرات

chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

آخرین اخبار